راهنمای فنی دستگاه تایکوپ (Dividing Head)
1. معرفی کلی
دستگاه تایکوپ یا ** کلهگی تقسیم** یکی از تجهیزات اصلی در ماشینکاری و فرزکاری دقیق است. این ابزار برای تقسیم دقیق زاویهها، ایجاد اشکال چند وجهی، شیارزنی، دندانهزنی چرخدندهها و کارهای مشابه استفاده میشود. ساختار آن به گونهای طراحی شده که قطعه کار را در زوایای مشخص بچرخاند و ثابت نگه دارد، تا امکان فرزکاری یکنواخت و دقیق فراهم شود.
2. اجزای اصلی دستگاه
- بدنه (Housing): معمولاً از چدن نشکن یا فولاد آلیاژی ساخته شده و پایهای مستحکم برای تحمل نیروهای برشی است.
- سهنظام یا چهارنظام (Chuck): برای مهار قطعهکار استفاده میشود، نوع سهفک یا چهارفک بسته به کار انتخاب میشود.
- صفحه تقسیم (Dividing Plate): صفحه مدرج فلزی با سوراخهای تعبیهشده برای تقسیم زاویهها طبق استانداردهای جهانی.
- دستهی انتقال حرکت (Crank Handle): با چرخاندن این دسته، مکانیزم داخلی با نسبت مشخص (معمولاً 40:1) قطعهکار را به زاویه دقیق میبرد.
- دماغه دوکی (Spindle Nose): محل نصب مرغک یا ابزار مهار جانبی برای پشتیبانی از قطعهکار. عمده دستگاه تایکوپ
3. مکانیزم عملکرد
در تایکوپ، دستهی انتقال حرکت یک شفت را میچرخاند که به چرخدنده کرمی متصل است. این چرخدنده کرمی، محور اصلی (اسپیندل) را با نسبت مشخص میچرخاند. این نسبت معمولاً 40 دور دسته برای یک دور کامل قطعهکار است که امکان تقسیم دقیق زاویهها را فراهم میکند.
4. کاربردها
- دندانهزنی چرخدندهها (Spur, Helical, Worm gears)
- شیرزنی و شیارزنی با الگوی دقیق
- سوراخکاری محیطی با فاصلههای مساوی
- برش چندضلعیها و اشکال منظم
- کارهای تکراری با زاویههای دقیق در تولید انبوه
5. انواع تایکوپ
- Universal Dividing Head: قابلیت چرخش در محورهای مختلف و تقسیمدهی همزمان با حرکت میز فرز.
- Semi-Universal: فاقد چرخش محوری عمودی، اما دارای صفحه تقسیم برای کارهای زاویهای. فروش دستگاه تایکوپ
- Fixed: سادهترین نوع، فقط تقسیم زاویهها روی محور ثابت.
6. مشخصات فنی رایج
- نسبت چرخدنده کرمی: 40:1 یا 60:1
- قطر صفحه تقسیم: 150 تا 200 میلیمتر
- دامنه سهنظام: 80 تا 160 میلیمتر
- جنس بدنه: چدن نشکن یا فولاد پرکربن قیمت دستگاه تایکوپ
- استاندارد سوراخهای تقسیم: طبق DIN 55021 و ISO 9409
7. مزایا
- دقت بالا در تقسیم زاویهها
- سازگاری با انواع ماشینفرز استاندارد
- دوام بالا با قابلیت استفاده طولانی در شرایط کاری سخت
- امکان کار با قطعات کوچک و بزرگ
8. نکات ایمنی
- قبل از شروع کار، قفل محور را محکم کنید تا از حرکت ناخواسته جلوگیری شود.
- از باز کردن دسته در حین کار دستگاه فرز خودداری کنید. خرید دستگاه تایکوپ
- قطعهکار باید بهطور کامل تراز و مهار شود.
- همیشه از عینک و دستکش ایمنی هنگام کار استفاده کنید.
9. نگهداری و سرویس
- تمیز کردن صفحه تقسیم و سوراخها پس از هر بار استفاده
- روغنکاری مکانیزم کرم-چرخدنده هر 40 ساعت کاری
- بررسی و تراز سهنظام یا چهارنظام برای جلوگیری از خطا در زاویهها